نقش هندسه در دنیای گیاهان


دیبا – الهام مظفری: شاید فکر کنید شاخه ها، برگ‌ها و گل‌ها به صورت تصادفی و بدون هیچ نظمی رشد می‌کند. اما حقیقت این است که همه شاخه‌ها، برگ‌ها، ساقه‌ها و گلبرگ‌ها طبق قوانین ثابت و اندازه‌های بسیار دقیقی رشد می‌کنند. هر جای طبیعت را که نگاه کنید الگویی وجود دارد. یکی از رایج‌ترین الگو‌ها دنباله فیبوناتچی است. این دنباله اولین بار صد‌ها سال پیش از میلاد، توسط ریاضیدان هند باستان توضیح داده شد، اما به نام ریاضیدان ایتالیایی لئوناردو فیوبانتچی نامگذاری شد. کتاب فیبوناتچی در قرن سیزدهم منتشر شد و این دنباله سحرآمیز را به دنیای غرب معرفی کرد.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان
دنباله فیبوناتچی بسیار ساده است. هر عدد این دنباله مجموع دو عدد قبلی است، بنابراین با ۱،۱،۲،۳،۵،۱۳،۲۱ آغاز می‌شود و تا بی نهایت ادامه دارد. این دنباله آنقدر در طبیعت دیده می‌شود که به سختی می‌توان گیاه یا میوه‌ای پیدا کرد که بر اساس آن نباشد. مثلا محل قرارگیری برگ‌ها روی ساقه براساس دنباله فیبوناتچی است تا هر برگ بیشترین دسترسی را به باران و نور خورشید داشته باشد. همین قانون در مورد میوه کاج، دانه‌های آفتابگردان، آناناس و کاکتوس هم صدق می‌کند. همه گیاهان به نوعی هندسی هستند. اما گیاهانی هم هستند که هندسه شان مشخص‌تر از بقیه است.

کلم بروکلی رومانسکو

کلم بروکلی رومانسکو به رنگ سبز روشن و برجسته است و بافت آن در مقایسه با گل کلم معمولی به عنوان سبزیجات تردتر است.
نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


کراسولا معبد بودا (Crassula ‘Buddha’s Temple’)

کراسولا معبد بودا در سال ۱۹۵۹ از پیوند دو گیاه به وجود آمد. اما چون سرعت رشد آن کم است صرفه اقتصادی ندارد و هرگز به صورت انبوه تکثیر نشد. بنابراین با اینکه بیش از ۵۰ سال از پیدایش آن می‌گذرد هنوز کمیاب است. این گیاه تا ۱۵ سانتیمتر رشد می‌کند و برگ‌های نازک و مسطح آن به رنگ خاکستری مایل نقره‌ای تا سبز مایل به خاکستری نزدیک به هم رشد می‌کنند و از لبه‌ها تا می‌شوند و یک ستون نسبتا مربعی را تشکیل می‌دهند.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


آلوئه پولیفیلا(Aloe polyphylla)

آلوئه پولیفیلا بومی دامنه‌های کوهستانی آفریقای جنوبی است. آب و هوای این منطقه در تابستان سرد و در زمستان پوشیده از برف است. به دلیل تقارن خیره کننده این گیاه مارپیچ پنج نقطه‌ای، معمولا به چشم گیاه تزئینی به آن نگاه می‌کنند اما پرورش آن بسیار سخت است و اگر از زیستگاه طبیعیش جدا شود می‌میرد. خرید یا جمع آوری این گیاه در آفریقای جنوبی جرم محسوب می‌شود.
نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


گل کوکب

۴۲ گونه گل کوکب وجود دارد که قطر گل‌هایشان از ۵ سانتیمتر تا ۳۰ سانتیمتر متغیر است.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


آفتابگردان

دانه‌های آفتابگردان از مارپیچ فرما پیروی می‌کنند که براساس دنباله فیبوناتچی است.
نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


کلم قرمز

اگر کلم قرمز را به صورت افقی نصف کنید مارپیچ فیبوناتچی را در آن می‌بینید.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


پلسی فورا آسلیفورمیس (Pelecyphora aselliformis)

لاین گیاه سبز خاکستری و گرد، برآمدگی‌های تختی در اطرافش دارد که در یک مارپیچ چیده شده اند. این گیاه تا ۱۰ سانتیمتر رشد می‌کنند و گل‌های بنفشی به قطر ۳ سانتیمتر دارد. این گیاه نسبتا نادر است و تنها در شمال مکزیک یافت می‌شود

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


گل موزاییک (Ludwigia sedioides)

گل موزاییکی یک گیاه چندساله است که در جا‌های مرطوب و باتلاقی رشد می‌کند. این گیاه بومی برزیل و ونزوئلا است.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان

 


سنبل ختایی

 

این گیاه بومی مناطق معتدل و نیمه قطبی نیمکره شمالی است و تا ایسلند و لاپلند می‌رسد. آن‌ها یک تا ۳ متر رشد می‌کنند و گل‌های سفید یا سفید مایل به سبز دارند.

 

نقش هندسه در دنیای گیاهان